Lezen is heerlijk, klassiek verdwijnen in een wereld die niet de jouwe is daar kan ik buitengewoon van genieten. Me laven aan de woorden van een ander, grinniken om mooie woordvondsten, meegaan in onverwachte wendingen, nieuwe inzichten verwerven of me eenvoudigweg ergeren aan andermans domheid. Dus toen ik kinderen kreeg kon ik bijna niet wachten om ze al die mooie boeken te laten zien. En dan zijn kinderboeken ook nog ’s op de meest uiteenlopende manieren prachtig geïllustreerd. Omdat ik weet hoezeer liefhebberij van ouders averechts kan uitwerken op hun kinderen push ik ze natuurlijk niet 😉 Maar voorlezen is heerlijk, toch? Voor ouder én kind een warm en intiem moment om even echt samen te zijn en nog leerzaam ook. Toch? Niet bij mijn oudste. Dacht ik eerst nog dat ik teveel verwachtte, misschien zelfs te vroeg begon met voorlezen, al snel werd me duidelijk dat ze er niet om geeft. Ze dwaalt af, is niet geïnteresseerd in de plaatjes en weigert over het verhaal te praten of na te denken over hoe het verder gaat. Ik heb vanalles geprobeerd, poetische sfeervolle illustraties, botte rechttoe-rechtaan verhaaltjes, compleet affe 1-minuut miniaturen, spannende vervolgverhalen. Het is het allemaal niet. Dus vestigde ik mijn hoop op school, en dacht dat wanneer ze zélf zou kunnen lezen er een wereld voor haar open zou gaan.
In een gesprek met de juf word ik bruut van mijn illusie beroofd. ‘Het is wel vreemd dat ze niet wil leren lezen hè. Ik bedoel ze loopt niet achter maar ze zit echt onderin de middenmoot en gezien haar capaciteiten zou je daarmee toch zeggen dat ze daarin achterblijft. Leest ze thuis wel?’ Ik stamel wat onsamenhangends en merk dat ik niet weet of ik nu teleurgesteld ben of me aangevallen voel. Want de eerlijkheid gebiedt me te zeggen dat ik het samen lezen met mijn meisje een beetje heb opgegeven. En dat is natuurlijk niet zo fraai. Maar hoe motiveer ik een onwillig meisje dusdanig dat ze niet de kont tegen de krib gooit en ze voor altijd een hekel aan boeken krijgt?
Want waar gaat dit nou over? Toen ze twee-en-half was heeft ze zichzelf in drie maanden tijd alle letters geleerd. Met vier jaar zongen we van eigengemaakte partituren waarin de letters opa, oma, papa, mama en meisjelief groter groeiden en heen en weer dansten. Toen ze vijf was schreef ze woedend ‘sjokopasta’ op het boodschappenbriefje omdat ik die weer eens vergeten was te kopen. Maar wanneer ik haar stimuleer mee te lezen in een boek dan roept ze boos ‘dat is veel te gemakkelijk’, ‘dat kan ik niet’ of ‘dat kun je toch zelf lezen’. Heeft het te maken met zich moeilijk kunnen verplaatsen in anderen, ‘romanfiguren’, of met haar gebrek aan fantasie, en dus niet mee kunnen gaan in een verhaal? En komt het dus door de aspergerkant? Of weet ze wat ze nog niet kan en legt ze de lat te hoog en hangt dat samen met haar meer dan gemiddelde intelligentie? Of heeft ze domweg een hekel aan het geschreven woord en is zo sterk visueel ingesteld, want dat is ze, dat ze het lezen via strips en op multimedia-achtige wijze eigen zal moeten maken? Ik kom er nog niet uit.
alleen even zeggen dat ik je verhaal met belangstelling gelezen heb.
ik denk dat er heel veel verschillende redenen kunnen zijn waarom een kind niet wil/kan wat het volgens volwassenen zou moeten kunnen en/of willen. meestal komt het vanzelf terecht.
Zou het niet kunnen zijn dat ze liever functionele teksten leest? Gebruiksaanwijzingen, recepten, wegwijzers.
De wereld van de fantasie is de hare niet.
Ook uitlegteksten zullen haar meer aanspreken, later. Liever een beleidsnotitie dan een novelle. Daar zit haar kracht.
@Maria-Dolores, ik denk ook wel dat ze uiteindelijk goed genoeg leert lezen maar het voelt zo strijdig met haar honger naar kennis om dat leren lezen niet aan te gaan.
@Coming soon, dank voor het meedenken. Dat heb ik inderdaad ook al ’s gedacht. En ik heb ook het ook geprobeerd met informatieve boeken. Maar misschien moet ik het nog ‘platter’ maken en ‘r de gebruiksaanwijzing van een mp3 speler aanbieden 😉
Ik bedenk nog, het is jammer dat ze niet van (warm) eten houdt anders zou een kookboek een goed idee zijn!
En, zoals ze zelf al aangaf, de sjokopastapot of de pindakaaswikkel.
Mijn zoon zat in groep drie. Ze gingen, leuk leuk leuk, een woordspelletje doen. De leesmoeders moesten even kijken: hoe konden ze van de losse woorden zinnetjes maken? Hij kkwam erbij staan en deed het toen maar even voor. Boze moeders, boos jongetje.
Gelukkig is hij gered door de meester van groep vijf, die net de cursus hoogbegaafdheid hadd gevolgd. Mijn zoon hoefde niet meer mee te doeen aan de leesles en mocht in die uren in groep vijf zitten.
Ik kan me goed voorstellen dat je teleurgesteld was, ’t zou voor mij ook een domper geweest zijn! Suggestie van CS staat mij ook wel aan, en is ze ook niet te bewegen om te gaan schrijven? Misschien, als ze van het begin af aan de “regie” krijgt over een verhaal, als ze zelf kan uitmaken hoe het verhaal verloopt, gaat het wel goed?
(ik ben overigens niet gehinderd door enige vakinhoudelijke kennis op dit gebied hoor.)
antwoorden heb ik niet, maar de vragen (en niet slechts ééntje) heb je al.
Nog een keer gelezen (dank je jan).
Met die juf valt wel te praten, denk ik. Inhaken bij haar vragen levert het meeste op.
Volgens mij kan jouw dochter allang lezen, maar voldoen de testen op school niet.
Op school zou zij een speciale taak kunnen krijgen waarvoor lezen/schrijven noodzakelijk is. Denk bijvoorbeeld aan het noteren van de datum op het bord. Controleren of iedereen aanwezig is. Een briefje schrijven aan de concierge warin staat dat de tl buis boven het bureau van de juf vervangen moet worden. De juf kan dan heel snel zien of jouw dochter daarmee uit de voeten kan.
En met jouw dochter valt ook te praten. Leg het maar uit dat ze 1 keer per twee weken moet laten zien hoe goed ze al kan lezen. Dat de juf moet kunnen vergelijken met de andere kinderen. Daarom moeten ze allemaal hetzelfde lezen, leuk of niet.
En dat je juist trots kunt zijn op jezelf omdat je iets doet wat je niet leuk vindt.
@ijskastmoeder,
ik had zelf als kind last met (netjes) schijven, hoewel ik best intelligent was. later heb ik ontdekt dat dat vooral kwam omdat er van buitenaf altijd precies uitgemaakt werd wàt en hoe ik moest schrijven, ook in het begin, toen het logisch was dat ik het nog niet netjes kon. voor mij was dat een soort harnas, waar ik me alleen maar tegen kon weren door het ‘slecht’ te doen of niet te kunnen. later hetzelfde met opstellen, daar werd altijd over geklierd, geen enthousiaste ideetjes of leuke opdrachten gegeven waar je je fantasie op los kon laten, maar alleen maar gezegd dat het fout of niet mooi genoeg was. dat was in ieder geval bij mij de reden dat ik bepaalde dingen op school niet kon en er ook niet echt zin in had.
Wat fijn zoveel meedenkers! Mijn dochter is gek op dansjes choreograferen en toen ze laatst een hoofdrol kreeg in een heus toneelstuk van een kwartier was de juf onder de indruk van de manier waarop mijn meisje het overzicht wist te bewaren. Ze kende bovendien de teksten van álle rollen uit haar hoofd en gidste casual de minder zekere kinderen over het podium. Naar aanleiding daarvan heb ik gesuggereerd om dochterlief aan de hand van een boek een toneelstuk te laten maken. Dan moet ze laten zien dat ze begrijpt wat ze leest en kan het omzetten in iets wat haar aanspreekt. Juf overweegt het.
Een andere invalshoek die uit jufs koker komt is haar aan te spreken op haar didactische talenten. Ze leest nu samen met een zwakke lezer een boek waarbij de even en oneven pagina’s van wisselende AVI-nivo’s zijn. Dat gaat erg goed en ze is heel geduldig en behulpzaam voor het andere kind.
Voor het voor zichzelf lezen is het zoeken naar de juiste invalshoek. De tip van Coming Soon ga ik zeker doorgeven.
@Maria-Dolores, interessante theorie. En op welke manier zou het voor jou beter hebben gewerkt denk je?
Geef je ons ook een update over een tijdje?
@ijskastmoeder,
wat die hanenpoten betreft was het denk ik genoeg geweest als ze me aangemoedigd hadden i.p.v. altijd te zeggen dat ik ‘veel te slordig’ was. ik was de jongste van de klas, dus hadden ze me best vaker een complimentje kunnen geven omdat ik het goed deed, laten merken dat ze erop vertrouwden dat ik het best kon. en ik had een goeie fantasie, maar die moest in toom gehouden worden. absurd, als je daar later over nadenkt. ik snapte vaak ook dingen tamelijk snel, maar dan werd er altijd gezegd dat ik dat nog niet kòn weten omdat ik daar ‘nog te klein voor was’. het ergste was denk ik toch dat leren iets is wat ik ‘moest’, en niet iets waarvan ik het gevoel had dat ik het voor mezelf deed. dat heb ik pas veel later ingehaald, met de dingen die ik zelf graag wilde leren…
Soms zijn verhalen voorlezen te saai voor kinderen, de meeste vinden het zalig, maar sommige kinderen hebben iets extra’s nodig.
Ik heb zitten denken hoe ik dit nou zou oplossen.
Samen handpoppen maken en dan samen poppenspel, soms zou ik voorlezen, via de handpop, soms mijn kind, soms samen, net wat het kind een twinkel in de ogen bezorgt. Maar ja, het hangt dan ook weer van de leeftijd af, maar ik zou blijven proberen, omdat het zo fijn is en zo nodig.
Ik heb je ademloos gelezen.
@mmh, die update is beloofd, uiteraard!
@maria-d, klinkt als een klassiek geval van genegeerd talent, wat een pech! Positieve bekrachtiging is een zwaar onderkend instrument, althans vooral in mijn jeugd die zich m.n. in de jaren 70/80 afspeelde. Gaan wij anders doen!
@zilver, hé dat is (niet) toevallig. Voor sinterklaas gaan de ouders voor alle kinderen handpoppen maken waarmee juf tal van sagen en legendes gaat vertellen en (laten) naspelen. Best een goed idee om zoiets thuis ook eens te proberen!
Ik heb het gelezen, en alle reacties. Een antwoord heb ik ook niet voor je… moeilijk! De opmerkingen van coming soon (geen fantasiekind) lijkt me iets om langer over na te denken inderdaad. Sterkte!
Laat je niet door de juf of anderzins van de wijs brengen…doe kalm aan wat je goed dunkt en het zal goed zijn en komen!
goh, wat een interessant ‘geval’ als ik mij even zo mag uitdrukken 🙂
Mijn eerste indruk is ook, rustig aan, het zal vanzelf wel recht trekken, helaas krijgen kinderen in de huidige school structuur hier net niet voldoende tijd voor ben ik bang…
Einstein was hopeloos op school! Zijn vader was bang dat hij zou floppen, nou…..das ook meer dan behoorlijk goed gekomen, niet?
Rustig aan dan breekt het lijntje niet, dat is al het beleid op school. Gelukkig. Jammergenoeg ook want anders kon ik het daarop gooien!
Jaja Alice, het is een bijzonder kind en dat-is-ze om maar ’s een ander enfant terrible te parafraseren.
Reactie is geredigeerd
Dag ijskastmoeder. Ik heb eerst je eerste stukken gelezen, anders
val ik zo middenin een verhaal. Tot nu toe je blog niet echt
gevolgd, vandaar deze wat langere reactie. Het lijkt me niet alleen
voor jouzelf maar ook voor anderen waardevol dat je blogt. Ik heb
thuis een (enorm beduimeld) exemplaar liggen van het boek Jordi –
Lisa & David van Theodore Isaac Rubin. Stokoud, uit 1962. Vast
enorm achterhaald qua denkbeelden. Toch heeft dat boek me een
beetje geholpen te begrijpen wat autisme is. Het lijkt me moeilijk,
om altijd zo ontzettend consequent te moeten zijn. Soms heb je als
ouder ook eens je dag niet, of heb je haast, of heb je gewoon
nergens zin in. Dat lijken me de moeilijkste momenten om dan toch
vast te houden aan je eigen regels. Die zo nodig zijn voor je kind.
Ik heb bewondering van de kracht die van je blog afstraalt. Van
jou. Wat het lezen betreft: mijn kind gaat redelijk volgens het
boekje en heeft zelf ook nog eens een enorme fantasie. Voorlezen
vond hij dan ook altijd prachtig. In die zin dus niet vergelijkbaar
met jouw oudste. Maar zelf lezen, ho maar. Alleen als het echt
moest. Ik vond dat vreselijk. Ik ben zelf een enorme boekenwurm,
lees alles wat los en vast zit, de huiskamer staat vol boeken,
dierbare vrienden. Ik kon er maar niet bij dat een kind van mij
niet van lezen hield. Pas toen hij een jaar of 9 was ontdekte hij
stripboeken, en las zich suf. Maar nog steeds geen “echte”
boeken. Hij moest wel elke avond voorlezen. Eerst hij een paar
bladzijden aan mij, daarna ik aan hem. Ik maakte daar een gezellig
halfuurtje van. Pas sinds een jaar of wat (hij is inmiddels 11) is
hij van stripboeken overgestapt op echte boeken. Uit vrije wil. Met
dit lange verhaal wil ik maar zeggen: ik weet dat de situaties niet
een op een vergelijkbaar zijn, maar wie weet kun je toch iets
hiermee.