“Dan zegt die stem bijvoorbeeld ‘als je nu niet dít doet dan gaat morgen je zusje dood’ en ‘je ouders zijn niet echt en gaan je zusje vermoorden’ en dat vind ik niet leuk.” Voorzichtig ga ik naast haar gaan zitten, ik luister, probeer niks in of aan te vullen en bezweer de paniek die mij opwelt. Waar gaat dit over, koortsachtig zoek ik de betekenis. Nee ik ben niet bang dat ze plots schizofreen geworden is maar wat ze beleefd maakt haar zo te zien erg angstig.

“Of dan zegt ie ‘morgen krijgen je ouders en je zusje een ongeluk en dan ben je helemaal alleen’ en dat ik dan helemaal niks meer heb. Alleen nog maar vier spruitjes, een kapotte deken en een rotte appel.” Als het niet zo’n nachtmerrie was schoot ik in de lach. Wat zijn dit zwarte gedachtes voor een achtjarige. “En het is vooral als het stil is, dan zegt ie iedere tien seconden iets. Maar daar heb ik wel wat op gevonden op school want als ik steeds zo doe – ze maakt een klein geluidje – dan telt het niet. Maar het liefst praat ik de hele tijd want dan hoor ik het niet zo erg, daarom ben ik ook zo druk op school mama. En ik wil het niet meer. Wat kan jij doen mama?” Vol verwachting kijkt ze naar me op, dat is nieuw, dat ze het vertrouwen heeft dat ik haar kan helpen. Gek genoeg brengt het me even van slag, ik ben het niet gewend dat ze expliciet mijn raad vraagt. Ik haal een glas water uit de keuken en vertel haar over ‘half vol’ en ‘half leeg’. Hoe je kunt oefenen negatieve gedachtes te bezweren door positief te denken. Maar of het kwartje valt is me niet duidelijk. Misschien ook iets té abstracte stof voor een kind.

“Ik geloof die stem natuurlijk niet. Maar ik vind het wel eng. En weet je mama, hij weet áltijd precies wat ik aan het doen ben, áltijd!”, ze kijkt me met grote angstogen aan. ‘Weet je lieverd, dat komt omdat die gedachten eigenlijk van jou zijn. Jij bent het zelf en je weet natuurlijk wat je aan het doen bent. Ik ken dat wel, ik heb ook vaak zo’n stemmetje vooral als ik moe of bang ben of als ik iets nieuws ga doen.’ “Oh ja, echt waar? En wat zegt ie dan en wat doe jij dan?” Het lucht haar zichtbaar op, blijkbaar heb ik een draadje te pakken. Ik heb wel eens gehoord dat negenjarige kinderen een moeilijke periode kunnen doormaken omdat ze, vergelijkbaar met de peuters, een versterkte Ik-beleving hebben. Ze gaan zich definitief losmaken uit de eenheid met de ouders, hun wereld wordt groter dan gezin en school en dat kan gepaard gaan met angstige en depressieve gevoelens omdat ze zich als erg klein en nietig kunnen ervaren. Veel kinderen twijfelen op die leeftijd ook of ze niet geadopteerd zijn, verwisseld in het ziekenhuis misschien, of ze denken dat maar één ouder de ‘echte’ is. En dat prachtige liedje van Kinderen voor Kinderen over dwangmatige handelingen ‘met één been op de stoep en één been in de goot’, hoort dat ook niet bij deze leeftijd?

Misschien tuimelt mijn meisje in alle hevigheid die haar kenmerkt deze fase in? Wordt ze zich bewust van haar interne dialoog? Moet ze alleen geen tics gaan ontwikkelen zoals met dat geluidje dat ze elke tien seconden wil maken. Met haar vasthoudendheid kan dat ongelukkig uitpakken. En wat moet ik met dat hele zwaarmoedige aan? Ik wil niks somatiseren als het niet nodig is, maar hoe weet ik nou wat nog normaal is waar het zorgelijk wordt? Mijn intuïtie zegt dat ik haar moet duidelijk maken dat ik er voor haar ben. Maar het vliegt me bij voorbaat naar de keel want als je haar een vinger geeft neemt ze niet je hand maar je hele arm.

Ik slaap een nachtje, ik wik en weeg en vraag een goede vriend om raad. Ik maak een belafspraak met de kinderpsychiater en wordt allengs rustiger. Het is vast normaal, al beleeft ze het wat heftig. Dat hoort ook bij d’r. En dan zegt de psychiater ‘Ik wil haar toch wel graag zien. Ik vind het niet bij het beeld van een negenjarige passen. Ik heb toch ook wel behoefte aan een nadere diagnose want we reageren nu steeds op symptomen maar wat ligt er nu precies aan ten grondslag; is dat Asperger, zijn dat de angsten of is het toch een depressie? Het wordt tijd om de werkdiagnose nader vast te stellen.’ En ik slik, en ik knik want ik kan niet anders dan daar in meegaan. Als ik ophang realiseer ik me pas dat ik me op een andere boodschap had ingesteld, dat ik gerustgesteld wilde worden. Al was het maar met een ‘och mevrouwtje maakt u zich niet zo druk’. Mislukt.

Er zijn 14 reacties

  1. landheha

    Avatar van landheha
    Natuurlijk vertrouwt ze je!!!! dat maak je toch waar.
    Vertel haar aub van het enige echte zachte stemmetje in je hoofd. Dat nooit kwaad spreekt, maar alleen steunt en richting aangeeft. De toeschouwer, wordt het ook wel genoemd. Dat is de enige waar ze zich wat van aan moet trekken.

  2. ijskastmoeder

    Avatar van ijskastmoeder
    @landheha, dat zeg je mooi, daar kan ik me helemaal in vinden. Maar dat ze me vertrouwd is echt nieuw, een bijzonder mooie ontwikkeling vind ik dat!
    @Gala, zo maar doen dan?
    @Eve, dank je wel!
    Reactie is geredigeerd

  3. Eline

    Avatar van Eline
    Je bent, denk ik, te ervaren in moeilijke situaties om ongerust te worden als het niet nodig is. Beangstigend voor je dochter. Goed dat ze jou heeft, dat ze zich, ondanks alles toch geborgen weet. Angst om haar familie kwijt te raken, die familie biedt haar dus houvast, ze weet zich beschermd. Tenminste, dat lees ik erin, dit viel me het meest op.
    Razend knap van jou, dat je op zo’n moment, waarop je moet improviseren en proberen, dat zo goed en helder kunt.

  4. Mo

    Avatar van Mo
    Ik had vanochtend al gereageerd, maar vanwege het inlog-spook dat hier op het blog aan het huishouden was is ie niet geplaatst.

    Ik vind dit zo aangrijpend.
    Zelf heb ik meerdere keren met mijn jongste op de rand van haar bed gezeten als er iets was waarmee ze geen raad wist en ik haar na lang praten wist over te halen het me gewoon (nou ja, gewoon) te vertellen. Jouw meisje lijkt zo ontzettend veel op mijn jongste. Het is zo herkenbaar allemaal.

  5. lettie

    Avatar van lettie
    angst, angst, angst, dat proef je inderdaad in wat ze zegt..wat daarbij waarschijnlijk ook een rol speelt, is dat ze zo intelligent is..intelligente kinderen doorgronden meer dan ze emotioneel aankunnen; ik heb dat ook wel gezien bij mijn hoogbegaafde zoon. en dan kunnen ze opeens in een angstkramp schieten..
    ik vind het wel een heel goede ontwikkeling dat ze het aan je durft te vertellen; knap dat je dat voor elkaar hebt gekregen. en dat je een arts achter je hebt die het serieus neemt. want als die gezegd had ”niet druk om maken” zou je je dan echt gerustgesteld gevoeld hebben..?

  6. MvZ

    Avatar van MvZ
    Zo gaat dat vaak, als je denkt dat het niet erger kan komt er nog iets ergers. En daarna nog iets ergers. Troost je dat het vertrouwen van je dochter in jou het allerbelangrijkste beginpunt is. Je doet volgens mij precies het juiste. Kom maar bij mama, ik weet wel raad (ook al heb je daar een arts of kinderpsycholoog voor nodig, als jij maar op goede hulp voor je dochter kunt terugvallen voelt ze dat wel). En begrijpelijk uitleggen. Nu ja ik weet het ook niet hoor, alleen vanuit mijn kind-zijn vroeger.
    Negen jaar is vaak een omslagpunt. Dan worden veel angsten erger bij kinderen en vaak gaan ze ook meer internaliseren. Heel verdrietig dat het van de buitenkant vaak alleen te zien is door druk gedrag en dat ze dan op school zo op hun donder kunnen krijgen als ze het niet verdienen.
    Zelf was ik als kind buitengewoon angstig, in de loop der jaren heb ik ermee om leren gaan. De angsten waren soms heel bizar van inhoud. De hulpverlening is nu beter bij machte om iets te doen dan vroeger. Dan blijf je nog wel zitten met het punt van de stoeptegel en de buurjongen. Die is natuurlijk een enorme stressfactor, maar onze vroegere jeugdhulpverlener wist veel van trauma’s. Volgens mij is er vaak een hoop te doen, hoewel niet makkelijk. Heel goed dat de hulpverlening het serieus oppikt. Veel sterkte en liefs.

  7. ijskastmoeder

    Avatar van ijskastmoeder
    dank dank allen, jullie reacties zijn zeer waardevol voor me. Heb even de handen vol (herfstvakantie…) en weinig tijd om hier te zijn. Het boek dat jij noemt Anne ken ik niet, wie/wat/hoe?

  8. Ans

    Avatar van Ans
    ‘En ik slik en ik …’ Vertrouw gerust op jezelf. Zorgen voor morgen zijn nergens goed voor, maar vertrouw er gerust op dat je de kracht krijgt die je nodig hebt, op dát moment. Misschien heb je tussen de bedrijven door tijd om ‘De kracht van het nu’, van Eckart Tolle eens open te slaan. Ook heel inspirerend! Uit wat ik hier allemaal van je lees, blijkt voor mij dat jij die kracht in je hebt. Je meisje heeft een top-moeder!
    Reactie is geredigeerd

  9. Sugar & Spice

    Avatar van Sugar & Spice
    Sorry hoor, maar ik vraag me af waarom je nog nooit aan Tourette hebt gedacht. Dat lijkt me namelijk wel duidelijk ! Ze doet precies zo als ik op die leeftijd. En zeker als je het over geluidentics en van die dwangmatigheden hebt, dat is zo typerend voor Tourette. Snap dat echt niet dat niemand daaraan denkt. 40 % Van de Autisten heeft ook Tourette, net als ik dat heb (klassiek en tourette). En dan niet denken aan schreeuwen en vloeken en spugen, maar even hier kijken: https://www.tourette.be/ts/symptomen.shtml

    Reactie is geredigeerd

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *